Boğaz Ağrısı ve Bademcik İltihabı (Tonsillit): Neden Olur, Nasıl Geçer?
- Dr. Burak Karabulut
- Sep 28, 2025
- 2 min read
Boğaz ağrısı günlük hayatı zorlaştıran, yutkunmayı acı verici hale getiren yaygın bir şikâyettir.Bu ağrıya en sık neden olan hastalık ise bademcik iltihabı, yani tonsillittir.
Bu yazıda boğaz ağrısının ve bademcik iltihabının nedenlerini, belirtilerini, tedavi yöntemlerini ve önlem önerilerini detaylıca anlatıyorum.
Bademciklerin Görevi
Bademcikler, boğazın her iki yanında bulunan, bağışıklık sistemine ait dokulardır.Ağız yoluyla giren mikroplara karşı vücudu korumada önemli rol oynarlar. Ancak bazen kendileri de iltihaplanabilir.
Boğaz Ağrısı ve Bademcik İltihabının Nedenleri
Viral Enfeksiyonlar: En sık neden, soğuk algınlığı ve grip virüsleridir.
Bakteriyel Enfeksiyonlar: Özellikle beta hemolitik streptokok bakterisi (Strep A).
Alerjiler: Polen, ev tozu, hayvan tüyü gibi alerjenler boğazda tahriş yapabilir.
Reflü: Mide asidinin boğaza kaçması, kronik boğaz ağrısı yapabilir.
Sigara ve Kirli Hava: Boğaz mukozasını tahriş eder.
Belirtiler
Boğazda ağrı ve yanma
Yutkunmada zorlanma
Ateş ve halsizlik
Bademciklerde şişlik ve beyaz iltihap plakları
Boyun lenf bezlerinde şişlik
Kötü nefes kokusu
Çocuklarda iştahsızlık, huzursuzluk
Tanı Nasıl Konur?
Muayene: KBB uzmanı bademcikleri gözle inceler.
Hızlı Strep Testi: Boğazdan sürüntü örneği alınarak bakteri varlığı tespit edilir.
Kan Testleri: Gerekirse enfeksiyonun tipi belirlenir.
Tedavi Yöntemleri
1️⃣ Viral Tonsillit
Antibiyotik gerekmez.
Bol sıvı, istirahat, tuzlu su gargarası önerilir.
Ağrı kesici ve ateş düşürücüler kullanılabilir.
2️⃣ Bakteriyel Tonsillit
Doktorun reçete edeceği uygun antibiyotik tedavisi gerekir.
Tedavi yarıda kesilmemelidir (tekrarlar ve romatizmal ateş gibi komplikasyonlara yol açabilir).
Evde Yapılabilecekler
✅ Bol Sıvı Tüketimi: Ilık su, bitki çayları, çorba✅ Tuzlu Su ile Gargara: Boğazdaki iltihabı azaltır✅ Yumuşak ve Ilık Gıdalar: Boğazı tahriş etmez✅ Oda Havasını Nemlendirme: Kuru hava boğazı tahriş eder✅ Sigara Dumanından Uzak Durma
Ne Zaman Ameliyat Gerekir?
Yılda 5-7 kezden fazla tekrarlayan bademcik iltihapları
Apse gelişmesi (peritonsiller abse)
Bademciklerin çok büyüyerek solunumu engellemesi
Uyku apnesine yol açması
Bu durumlarda bademcik ameliyatı (tonsillektomi) önerilebilir.
Önleme Önerileri
Ellerinizi sık sık yıkayın
Tek kullanımlık peçete kullanın, ortak eşyaları paylaşmayın
Dengeli beslenin ve bağışıklık sisteminizi güçlü tutun
Sigara içmeyin, sigara dumanından uzak durun
Sonuç
Boğaz ağrısı ve bademcik iltihabı genellikle basit enfeksiyonlardan kaynaklansa da, doğru tedavi edilmezse komplikasyonlara yol açabilir.Tekrarlayan boğaz enfeksiyonlarında veya nefes darlığı yapan bademcik büyüklüklerinde mutlaka bir KBB uzmanına başvurun.
📅 Sık boğaz ağrısı yaşıyorsanız muayene için hemen randevu alın.